Mynd i'r prif gynnwys

Ynghylch y cwrs am ddim hwn

Dewch yn fyfyriwr gyda’r Brifysgol Agored

Lawrlwytho'r cwrs hwn

Rhannu'r cwrs am ddim hwn

Beth amdana i? Cwrs datblygiad personol ar gyfer gofalwyr yng Nghymru
Beth amdana i? Cwrs datblygiad personol ar gyfer gofalwyr yng Nghymru

Dechrau'r cwrs am ddim hwn nawr. Crëwch gyfrif a mewngofnodwch. Ymrestrwch a chwblhewch y cwrs am ddatganaid o'ch cyfranogiad neu fathodyn digidol am ddim os ydynt ar gael.

Astudiaethau achos

Gwrandewch ar y bobl ganlynol yn sôn am eu profiadau o ofalu, eu rolau a'u cyfrifoldebau a sut maent yn teimlo am eu sefyllfa bresennol.

Os hoffech ddarllen geiriau siaradwr wrth wrando, cliciwch ar y ddolen 'Trawsgrifiad' o dan y chwaraewr.

Alana

Download this video clip.Video player: cym_s1_alana_main_case_352x288.mp4
Copy this transcript to the clipboard
Print this transcript
Dangos y trawsgrifiad | Cuddio'r trawsgrifiad
 
Interactive feature not available in single page view (see it in standard view).

Cerdyn 'Access to Action' yw A2A. Mae rhai Awdurdodau Lleol yng Nghymru yn rhoi'r rhain i ofalwyr ifanc. Mae'n helpu pobl ifanc i ddweud wrth athrawon/tiwtoriaid eu bod yn ofalwyr.

Lwfans Cynhaliaeth Addysg yw EMA. Mae'n daliad wythnosol i bobl ifanc o gartrefi incwm isel, er mwyn helpu i dalu costau aros mewn addysg.

James

Download this video clip.Video player: cym_s1_james_main_video.mp4
Copy this transcript to the clipboard
Print this transcript
Dangos y trawsgrifiad | Cuddio'r trawsgrifiad
 
Interactive feature not available in single page view (see it in standard view).

Mae James yn 45 oed ac yn gofalu am ei fam sydd â chlefyd Alzheimer's. Yn ddiweddar, aeth mam James i mewn i ofal preswyl gan fod ei chlefyd wedi cyrraedd pwynt lle'r oedd angen iddi fod mewn amgylchedd mwy diogel.

Newidiodd bywyd James yn sylweddol pan ddaeth yn ofalwr. Roedd ganddo yrfa brysur a llwyddiannus ond wrth i salwch ei fam ddatblygu, symudodd yn agosach ato ac roedd angen iddo dreulio mwy a mwy o amser yn gofalu amdani. Er mwyn gallu gwneud hyn, cymerodd James ddiswyddiad gwirfoddol a chafodd waith rhan-amser gyda gwasanaeth gofalwyr lleol.

Ar ôl gadael ei swydd lawn-amser, bu'n bosibl iddo ddechrau MSc mewn Seicoleg un diwrnod yr wythnos. Mae astudio yn beth braf i James ac yn ffordd bwysig o dynnu ei sylw.

Suzanne

Ffigur 1.2 (Defnyddiwyd llun model at ddibenion enghreifftiol yn unig)
Download this audio clip.Audio player: cym_s1_suzanne_audio.mp3
Copy this transcript to the clipboard
Print this transcript
Dangos y trawsgrifiad | Cuddio'r trawsgrifiad
 
Interactive feature not available in single page view (see it in standard view).

Mae Suzanne yn helpu i ofalu am ei brawd sydd â sgitsoffrenia. Mae Suzanne yn teimlo bod ei rôl ofalu yn golygu mwy na gofalu am ei brawd ond hefyd helpu aelodau eraill o'r teulu, gan gynnwys ei thad.

Pan ddechreuodd ofalu am ei brawd, roedd Suzanne yn ei chael hi'n anodd ac roedd yn teimlo'n eithaf unig yn dod i delerau â newidiadau i bersonoliaeth ei brawd.

Fel gofalwr, cred Suzanne ei bod wedi meithrin gwell ymwybyddiaeth o'i greddfau a'i theimladau ei hun, yn ogystal â datblygu sgiliau ymchwil annibynnol. Mae hefyd yn teimlo bod gofalu wedi ei helpu i gwestiynu a herio pobl mewn rolau arbenigol neu awdurdodol. Bum mlynedd ar ôl diagnosis ei brawd, mae Suzanne wedi gweld ei fod wedi cael effaith gadarnhaol mewn sawl ffordd a bod ei theulu yn agosach.

Roedd cefnogaeth y gwasanaeth gofalwyr lleol yn bwysig i Suzanne, gan gynnwys yr elfennau cwnsela a hyfforddiant.

Mae Suzanne yn awdur ac yn weithiwr cymunedol sy'n gweld ei hun, yn y dyfodol, yn treulio mwy o amser yn ysgrifennu ac yn cyhoeddi mwy o waith.

Christine

Ffigur 1.3 (Defnyddiwyd llun model at ddibenion enghreifftiol yn unig)
Download this audio clip.Audio player: cym_s1_christine_auido.mp3
Copy this transcript to the clipboard
Print this transcript
Dangos y trawsgrifiad | Cuddio'r trawsgrifiad
 
Interactive feature not available in single page view (see it in standard view).

Mae Christine yn gofalu am ei mab sy'n 19 oed ac sydd ag anableddau lluosog a chymhleth.

Mae Christine yn ystyried ei bod yn berson gofalgar yn naturiol; mae'n nyrs meithrinfa gymwysedig ac mae'n mwynhau gofalu am blant. Mae'n ei chael hi'n anodd galw ei hun yn ofalwr ei mab am mai hi yw ei fam.

Y peth gwaethaf am ofalu i Christine yw'r unigrwydd a'r ynyswch, nid dim ond iddi hi ei hun ond hefyd i'w mab. Mae Christine yn teimlo'n rhwystredig am y diffyg darpariaeth i'w mab yn lleol.

Mae Christine o'r farn ei bod wedi dysgu cryn dipyn drwy ofalu am ei mab; amdani hi ei hun a phawb arall yn y byd. Ymhlith y sgiliau a nodir gan Christine mae empathi, pendantrwydd, anhunanoldeb a'r gallu i fod yn flaengar yn enwedig wrth gynorthwyo ei mab.

Mae Christine a'i mab yn mynd drwy gyfnod o newid oherwydd bydd ei mab yn mynd i goleg preswyl yn fuan. Mae Christine yn gwybod y bydd y cyfnod hwn yn anodd ond mae'n dal i fod yn gadarnhaol ac yn obeithiol y gall ddod drwyddi gyda chefnogaeth ei gŵr.

Claire

Download this video clip.Video player: cym_s1_claire_main_case_352x196.mp4
Copy this transcript to the clipboard
Print this transcript
Dangos y trawsgrifiad | Cuddio'r trawsgrifiad
 
Interactive feature not available in single page view (see it in standard view).

Mae Claire yn 32 oed ac yn gofalu am ei phartner sydd â Dystroffi Cyhyrol Becker. Hi hefyd oedd gofalwr hirdymor ei mam a fu farw yn 2012. Ni chafodd ei mam ddiagnosis ond roedd ganddi lawer o nodweddion Asperger/Awtistaidd.

Mae Claire o'r farn ei bod yn fwy deallgar a'i bod wedi meithrin sgiliau datrys problemau ac addasu drwy fod yn ofalwr. Roedd gofalu am ei mam yn brofiad emosiynol iawn tra bod gofalu am ei phartner yn fwy corfforol.

Nid oedd yr ysgol yn brofiad da i Claire oherwydd bwlio a'i hamgylchedd gartref. Ar ôl gadael yr ysgol, cwblhaodd gyrsiau gofal plant ond yna fe'i cafodd yn anodd ymdopi â'i phroblemau iechyd meddwl ei hun.

Mae Claire wedi bod yn dysgu iaith arwyddion. Roedd yn anodd iddi gyrraedd y pwynt lle'r oedd yn teimlo'n ddigon hyderus i fynd i mewn i amgylchedd dysgu, ond mae bellach yn astudio Lefel 1 Sefydliad Iaith Arwyddion Prydain ac mae'n gobeithio symud ymlaen i Lefel 2.

Mae Claire yn bwriadu gwneud rhywfaint o waith gwirfoddol gyda phobl fyddar fel y gall ymarfer iaith arwyddion a dysgu mwy. Teimla ei bod wedi dysgu fwyaf gan y bobl mae'n cwrdd â hwy sydd wedi wynebu rhwystrau.

Dengys yr enghreifftiau hyn lawer o'r heriau a wynebir gan ofalwyr ond hefyd y cyfleoedd sydd ar gael i ofalwyr feithrin eu sgiliau ac achub ar gyfleoedd sy'n bwysig iddynt - fel MSc mewn Seicoleg James a chwrs hyfforddi trin gwallt Alana. Efallai fod rhai agweddau ar y straeon uchod yn adlewyrchu eich profiadau chi?

Nid yw bob amser yn hawdd myfyrio - a gall meddwl am eich profiadau gofalu fod yn boenus ac yn anodd, am sawl rheswm. Ar yr un pryd, nid yw bob amser yn hawdd deall beth rydych wedi'i ddysgu o'ch profiadau blaenorol na'r penderfyniadau a wnaed.

Felly, weithiau, mae'n eithaf defnyddiol myfyrio gyda chymorth ychwanegol os yw ar gael i chi - cyfaill neu fentor neu weithiwr cymorth o wasanaeth gofalwyr lleol, er enghraifft. Os byddwch, ar unrhyw adeg, yn teimlo bod y cwrs wedi esgor ar emosiynau anodd yna gallwch ymweld â Carers.org [Tip: daliwch Ctrl a chliciwch dolen i'w agor mewn tab newydd. (Cuddio tip)] i ddod o hyd i'ch gwasanaeth cymorth lleol agosaf neu siarad â rhywun ar-lein. Hefyd, ceir cysylltiadau defnyddiol yn yr adran Rhagor o wybodaeth o'r cwrs hwn.