2.1 Pa mor ddefnyddiol: ein canfyddiadau
Mae pa mor ddefnyddiol yw gwefan yn ffordd hanfodol o ddangos pa mor hawdd yw gwefan i'w defnyddio y gellir ei gwerthuso drwy arsylwi defnyddwyr wrth ddefnyddio nodweddion a rhyngwynebau defnyddwyr y wefan. Mae dyluniad da o ran defnyddioldeb yn canolbwyntio ar ddylunio sy'n er mwyn y defnyddiwr, gan roi’r prif bwyslais ar brofiad defnyddwyr yn hytrach na'r weithdrefn ei hun (Ramotion, 2024).
Mae defnyddioldeb gwefannau'n golygu dylunio gwefannau fel eu bod yn ddigon syml i bobl gyflawni eu tasgau'n gyflym ac yn rhwydd (Singhuja a Surajith, 2009). Mae'n cynnwys gallu dod o hyd i'ch ffordd o gwmpas gwefan i ddod o hyd i'r wybodaeth sydd ei hangen arnoch a gwybod beth i'w wneud nesaf gyda chyn lleied o ymdrech â phosibl (Nah a Davis, 2002). Gan fod defnyddwyr gwefannau'n tueddu i fod â nod penodol mewn golwg, mae defnyddioldeb gwefannau'n bwysig. Gall pobl adael gwefan os ydynt yn cael trafferth cael gafael ar y wybodaeth sydd ei hangen hyd yn oed os yw'r wefan yn cynnwys yr wybodaeth sydd ei hangen arnynt (McKinney et al., 2002).
Gwerthusodd un ar ddeg o academyddion ac aelodau o'r tîm ymchwil (gan gynnwys aelod o'r cyhoedd sydd â phrofiad uniongyrchol o fynegi pryder) ddefnyddioldeb y gwefannau. Fe wnaethant gysylltu â gwefannau'r rheoleiddwyr fel aelod o'r cyhoedd a oedd eisiau mynegi pryder i'r pwynt o gyflwyno pryder (ond heb ei gyflwyno). Fe wnaethom ofyn i'n profwyr defnyddioldeb egluro eu profiadau o ddefnyddio'r broses hon.
Gweithgaredd: defnyddioldeb gwefannau wrth fynegi pryder
Gwyliwch yr animeiddiad canlynol ynghylch pa mor hawdd oedd defnyddio gwefannau'r rheoleiddiwr ar sail profiadau ein cyfranogwyr. Gwnewch nodiadau yn y blwch testun isod am yr hyn y byddech chi'n ei hoffi o bosibl pe baech chi'n ceisio mynegi pryder. Dim ond chi fydd yn gallu gweld eich nodiadau.

Transcript
SIARADWR 1: Mae defnyddioldeb gwefannau rheoleiddwyr iechyd a gofal cymdeithasol yn un o'r rhwystrau cyntaf y mae pobl yn eu hwynebu wrth fynegi pryder. Am y rheswm hwn, cynhaliodd tîm o ymchwilwyr dan arweiniad y Brifysgol Agored ymchwil i brofiadau pobl o lywio drwy'r safleoedd i fynegi pryder am weithiwr proffesiynol. Felly gadewch i ni gael ymdeimlad o brofiadau pobl, yn gyntaf, wrth ddod o hyd i wybodaeth ar y gwefannau.
SIARADWR 2: Yn gyntaf oll, gyda'r prif dab, mae'n defnyddio'r term Addasrwydd i Ymarfer, sy'n anodd ei ddeall. Byddai'n well defnyddio'r gair pryder neu gŵyn. Ond yn gadarnhaol, roedd yr esboniadau o’r jargon a'r rhestr termau’n ddefnyddiol i mi. Dylai'r safle eu cynnwys bob amser.
SIARADWR 3: Byddai'n dda cael panel llywio ar yr ochr yn dangos lle rydyn ni arni a beth sydd ar gael. Dylai'r tudalennau fod yn fyr ac yn syml ac mewn trefn resymegol.
SIARADWR 4: Mae'n well pan fydd y dolenni'n agor mewn tab newydd. Fel arall, rwy'n poeni y byddaf yn colli'r dudalen wreiddiol. Yn gyffredinol, ni ddylid cael gormod o ddolenni gan fod yr holl wybodaeth a'r mannau i fynd iddyn nhw'n gallu bod yn llethol iawn.
SIARADWR 1: Gadewch i ni fwrw golwg agosach ar y broses adrodd. Yn gyntaf oll, beth yw profiadau pobl o ddod o hyd i'r ffurflen?
SIARADWR 2: Os ydych chi'n mynd i gael tudalen lanio i bryderon, dylech gael dolen i'r ffurflen yn y fan honno. Felly does dim rhaid i ni glicio drwy sawl tudalen o gwestiynau sgrinio i'w chyrraedd.
SIARADWR 4: Gall cwestiynau sgrinio fod yn ddefnyddiol i wneud yn siŵr bod ein pryderon yn cael eu codi gyda'r sefydliad cywir. Ond maen nhw'n gallu bod yn rhwystr os ydyn ni eisoes yn gwybod ein bod ni yn y lle iawn.
SIARADWR 3: Dylai fod sawl ffordd o fynegi pryder, e-bost, dogfen y gellir ei llwytho i lawr, dros y ffôn ac ar-lein, a dylai fod dewis i fynegi pryder yn ddienw. Dim ond ychydig o safleoedd sy'n caniatáu hyn.
SIARADWR 2: Dylem allu gweld rhestr o'r wybodaeth y bydd angen i ni ei chael wrth law cyn dechrau llenwi’r ffurflen a chael syniad o ba mor hir y gallai gymryd.
SIARADWR 4: Byddai hefyd yn ddefnyddiol cael gwybodaeth syml am yr hyn a fydd yn digwydd ar ôl codi pryder, er mwyn i ni wybod beth i'w ddisgwyl.
SIARADWR 1: Yn olaf, beth oedd profiadau pobl wrth ddefnyddio'r ffurflen ei hun?
SIARADWR 2: Mae meysydd gorfodol ar y ffurflenni adrodd yn eithaf llesteiriol mewn gwirionedd. Efallai na fydd gennym wybodaeth fel enw'r cofrestrai na'r rhif cofrestru wrth law.
SIARADWR 3: Mae'n ddefnyddiol cael awgrymiadau sy'n dweud pa fath o wybodaeth y dylem ei rhoi ym mhob blwch a gallu llwytho dogfennau i fyny er mwyn osgoi gorfod ailadrodd straeon annymunol a hefyd i ddarparu tystiolaeth fel cofnodion meddygol.
SIARADWR 4: Dylai ffurflenni fod yn fyr ac yn syml gyda bar cynnydd fel ein bod yn gwybod faint sydd gennym ar ôl i’w lenwi. Mae'n well peidio â chyfyngu ar nifer y geiriau yn ein hatebion, er mwyn i ni allu darparu cymaint o fanylion ag sydd eu hangen arnom. Byddai'n dda pe gallem gadw ein cynnydd hefyd, er mwyn i ni allu cymryd seibiant.
Trafodaeth
Fe welwch yn yr animeiddiad, er bod rhywfaint o gytundeb rhwng y cyfranogwyr, bod rhai gwahaniaethau barn a dim ond dwy wefan sgoriodd yn ddigon uchel i fod yn 'ddefnyddiol'. Roedd rhai pobl yn hoffi cwestiynau sgrinio i helpu i'w cyfeirio at y lle iawn i fynegi pryder, ond nid oedd eraill yn hoffi hynny. Mae hyn yn awgrymu bod anghenion a dewisiadau unigol yn amrywio a bod hyd yn oed pobl sy'n hyderus gyda gwybodaeth gymhleth yn ei chael hi'n anodd gweithio gyda rhai o'r gwefannau a'r ffurflenni.