1.3 Gwahaniaethu ar sail oedran

Stereoteipiau a rhagfarn yw sut rydym yn meddwl ac yn teimlo. Gwahaniaethu yw’r ffordd rydym yn ymddwyn.

Mae gwahaniaethu uniongyrchol ac anuniongyrchol ar sail oedran yn digwydd ar lefel bersonol a sefydliadol.

Stereoteipiau a thybiaethau

Gall stereoteipiau sy’n seiliedig ar oedran hefyd arwain at rywun yn dod i gasgliadau gwahanol iawn wrth weld oedolyn hŷn ac oedolyn iau sydd â phoen cefn neu sy’n cerdded yn gloff. Mae’n ddigon posibl y byddant yn tybio mai cyflwr dros dro yw cyflwr y person iau ac y gellir ei drin, efallai o ganlyniad i ddamwain, tra gellid tybio bod cyflwr y person hŷn yn gronig ac yn llai ymatebol i driniaeth.

Efallai na fydd y dybiaeth hon yn cael unrhyw effaith os bydd rhywun yn ei gwneud yn sydyn wrth i rywun basio ar y stryd, ond os yw’n cael ei gwneud gan weithiwr iechyd proffesiynol sy’n cynnig triniaeth neu reolwyr sy’n meddwl am iechyd galwedigaethol, gallai ddylanwadu’n amhriodol ar eu gweithredoedd ac arwain at wahaniaethu ar sail oedran.

Gall y driniaeth hon ddigwydd o ganlyniad i stereoteipiau a rhagfarn sy’n gwahaniaethu ar sail oedran neu oherwydd methiant i weld gwahaniaethau unigol.